thao thc

Tui tr ngh v vit

 

Ngܩi Vit v ting Vit

nguyn nhn thut

LTS - lu lm ri, ba mi nm chin tranh, v trong sut hai mi nm di tn, tui tr hu nh t khi ni ln ܮc ting ni trung thc ca mnh. Ting ni tui tr lc no cng b ngn chn, bp nghn bi nhng ting ni n o ca nhng bc cha, ch. Trong khi th t nܧc ni chung, nhng cng ng hi ngoi ni ring, bao gi cng ch c th th bng ting th, v p bng tri tim ca tui tr, ch nhn chnh thc chu trch nhim v hon cnh sng ca chnh h, cng nh v s hܧng thܮng v thng hoa ca cng ng, ca x hi. SngVn, tuy nhm gii thiu nhng cng trnh vn hc ngh thut, cng xin dnh my trang THAO THC nh l mt phn t khim nhܩng Nj tui tr ni ln ting ni m h ngh l cn thit, vi nhau, v vi nhng ngܩi mun nghe h ni... vi nhau. Nhng bi vit THAOTHC khng nht thit phn nh quan im ca nhm ch trng SngVn. Tuy nhin, ban ch bin dnh quyn ct b nhng ging vit c th gy nn ng nhn. Ngoi ra, tt c NJu l nguyn vn, khng c sa ǰi.

 

Cng ng ngui Vit ngy mt ln mnh dn trong hn 21 nm qua. Tnh ljn nay hn mt triu ngܩi Vit sng khp ni trn th gii. Phn ln mi ngܩi NJu n nh, thnh cng trong vic lm v hc vn. Thanh thiu nin chim i a s trong cng ng, hu nh gia nh no cng c t nht hai hay ba ngܩi cn ang i hc t mu gio cho ljn i hc. Nhng ngܩi tr qua t 1975-1985 nay trܪng thnh v thnh ti. Ngy nay cng ng ngܩi Vit ang trn pht trin mnh, l mt cng ng rt tr.

Song song vi s pht trin mnh ca cng ng, gii tr ngy cng xa ri ting Vit , t ni, džc, cho ljn vit. Ngy nay nhiu ngܩi ni ܮc ting Vit, nhng khng džc hay vit ܮc. y l mt iu bun cho cng ng ngܩi Vit hi ngoi ni ring, v cng l iu bun chung cho tt c nhng ngܩi dn gc Vit.

 

Nguyn nhn

1) Khng c nhng trܩng chuyn dy ting Vit cho tr em ngay t mu gio ti hi ngoi.

2) Ngoi nhng ni c nhiu ngܩi Vit nh c nh California, Texas, Paris, Montreal..., ti cc tiu bang hay thnh ph nh hn khng c cc chng trnh dy ting Vit cho nhng ngܩi mun hc thm.

3) S lܮng lp hc gii hn. Cc thanh nin ln tui kh c th chu ngi cng hc vi nhng ngܩi t tui hn.

4) Ban lnh o cng ng khng NJ cp, ǥt vn NJ bo tn, pht huy, v dy ting Vit cho thanh thiu nin lm hng u, u tin hn nhng sinh hot cng ng khc.

5) Nhiu ph huynh v mi m vi cng n vic lm, khng ch trng dy v c thc con em h ni, džc, vit ting Vit hng ngy.

6) Nhiu ngܩi cn cho vn NJ bit ting Vit l iu khng cn thit, khng gip ܮc g trong cuc sng hng ngy. Thm ch cn c ngܩi mun qun i chnh h l ngܩi dn gc Vit.

7) Thiu hn nhng bo ch, phim truyn bng ting Vit cho tr em. Ti nhiu ni, kim mua mt cun sch hot ha hay truyn nhi ng bng ting Vit cn kh hn mua mt cn nh hay mt chic xe.

Cng ng ngܩi Vit hi ngoi t trܧc ljn nay ܮc thnh lp v pht trin hu ht NJu do s lnh o ca cc cu qun nhn hay cng vin chc trܧc 1975. y l nhng ng gp ln, l cng lao ca cc ngܩi i trܧc. Ngy nay nhng v ny lung tui, sc mi mt. Nhng vic ca cng ng cn phi ܮc giao ph li cho gii tr Nj tip tc phc v cng ng. y l mt iu rt kh cho nhng ngܩi tr c lng, nhng li khng ni, vit thnh tho ting Vit. Trn thc t vic tm kim nhng ngܩi tr c ti Nj phc v cho cng ng l mt iu rt quan trng v cn thit ngay t by gi.

 

nh hܪng

v hu qu trong tng lai

1) Nhng ngܩi tr c ti, c lng kh c th ng gp kin xy dng cho cng ng nu khng ni, hiu ܮc ting Vit, khng i gn vi nhng sinh hot ca cng ng.

2) Khong cch gia gi v tr cng ngy cng xa v ngn ng bt ng, t d i ljn nhng hiu lm ng tic.

3) Vn ha Vit Nam kh ܮc bo tn trong tng lai. Sch bo ting Vit ngy nay phn ng Ƕc gi l nhng bc trung nin, ln tui, khng phi i a s l gii tr. Cc tc phm mi ra ǩi hu ht NJu do cc tay vit t trܧc. Trong vng mi nm ti s khng c nhiu ngܩi Nj tip ni cc nh vn ny. S lun chuyn ca vn chng s b gin on v nh tr.

4) Trong gia nh gia ng b, cha m v con chu kh c th chuyn tr mt cch thn mt, t nhin. Kh c th truyn th cho con chu nhng phong tc, tp qun c truyn Vit Nam. y l mt iu kh tm cho cc c ln tui khng ch bo, ni chuyn ܮc vi con chu.

5) Kh c th gip ǫ cho vic khi phc v xy dng li t nܧc Vit Nam mt cch hiu qu sau ny.

6) Nhng ngܩi khng ni hay hiu ܮc ting Vit s rt d dng xa lnh v qun i qu hng t quc Vit Nam, qun i mt tinh thn bt khut ca ngܩi Vit.

 

kin xy dng

1) Cc cng ng ngܩi Vit ti khp ni nn ǥt vn NJ dy ting Vit, khuyn khch nhng ngܩi tr ni ting Vit lm hng u, u tin hn nhng vic khc. Pht huy truyn thng Vit Nam: Ngܩi Vit ni, džc, vit ting Vit.

2) Ti mi gia nh, cc ph huynh cn dy cho cc con em h ting Vit ngay t lc cn nh, khng ch ni, m cn cn phi tp vit ch Vit. Trong nh nn ni chuyn vi nhau bng ting Vit. Mua cc sch bo, phim nhc bng Vit ng Nj cc em nh džc v nghe trong lc gii tr. Khuyn khch cc em nghe nhc Vit, ht nhc Vit. Nn k cho con chu nghe cc chuyn c tch, phong tc tp qun c truyn Vit Nam. T chc nhng bui hp mt, sinh hot vi cc gia nh khc Nj cc em c c hi gp g bn v ni ting Vit vi nhau. Dy ting Vit trong gia nh, ngay t lc nh cho cc em l chuyn quan trng nht trong vn NJ bo tn phong tc tp qun Vit Nam, l trch nhim ca cc bc ph huynh. Ti nhng ni khng c nhiu ngܩi Vit nh c, vn NJ dy ting Vit cho cc em ti nh cng ܮc lu tm hn.

3) Cc nh vn, nhng ngܩi vit sch bo, m nhc nn sng tc thm nhiu tc phm cho gii tr, ch trng vo lnh vc bo tn v pht huy nn vn ha Vit Nam trong tng lai. Cc tc phm Vit cho gii tr cn ܮc gin d, d hiu, v thc t vi cuc sng hin ti. Nn t chc nhng bui thi vit, ni chuyn bng ting Vit ti mi a phng v khp ni. c gi ca cc sng tc mi trong tng lai chnh yu phi l gii tr.

4) Khuyn khch, v gip ǫ cho cc ngܩi vit tr bng cch ng bi hay gii thiu cc tc phm ca nhng ngܩi mi vit. Gn gi s lun chuyn ca vn chng v o to cc vn ngh s mi l trch nhim ca cc vn ngh s ng thi.

5) Cc c quan tn gio ca ngܩi Vit nh cha, nh th hay hi qun cn m thm cc bui dy ting Vit v sinh hot cho cc thanh thiu nin. Nhn mnh cho mi ngܩi bit tm quan trng ca Vit ng trong vn NJ gio dc con em.

6) T mi ngܩi nn ni, džc ting Vit mi ngy. Khuyn khch bn b, cc ngܩi quen gn gi v pht huy ting Vit.

Ting Vit rt quan trng cho tt c mi ngܩi trong cuc sng hng ngy v trong cng cuc kin to li qu hng t nܧc sau ny. L ngܩi Vit Nam, phi bit ni, džc, vit, v hiu ting Vit. y l trch nhim chung ca mi ngܩi.

NGUYN NHN THUT

Dayton, 6-18-1996

 

 

Tr v SNGVn 3
Return to TWP Contents
HOME